{"id":698,"date":"2026-07-11T05:18:41","date_gmt":"2026-07-11T05:18:41","guid":{"rendered":"https:\/\/artworkpost.com\/wielki-sfinks-z-gizy\/"},"modified":"2026-09-16T19:01:14","modified_gmt":"2026-09-16T19:01:14","slug":"wielki-sfinks-z-gizy","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/artworkpost.com\/pl\/wielki-sfinks-z-gizy\/","title":{"rendered":"Wielki Sfinks z Gizy"},"content":{"rendered":"<p class=\"lead\"><strong>Znamy nazwisko cz\u0142owieka, kt\u00f3ry odbi\u0142 Sfinksowi nos. Nie by\u0142 to Napoleon \u2014 ten mit powsta\u0142 kilkaset lat p\u00f3\u017aniej. W kronice z XV wieku egipski historyk al-Makrizi zapisa\u0142, \u017ce w 1378 roku sufi imieniem Muhammad Sa&#8217;im al-Dahr zniszczy\u0142 twarz pos\u0105gu, oburzony tym, \u017ce okoliczni ch\u0142opi sk\u0142adaj\u0105 mu ofiary. Wed\u0142ug relacji zosta\u0142 za to stracony.<\/strong><\/p>\n<h2>Najwa\u017cniejsze fakty<\/h2>\n<ul>\n<li><strong>Nazwa arabska:<\/strong> Abu al-Hol \u2014 \u201eOjciec Grozy&#8221;<\/li>\n<li><strong>Tw\u00f3rca:<\/strong> <a href=\"https:\/\/artworkpost.com\/pl\/artist\/unknown\/\">nieznany<\/a>; powstanie przypisywane zwykle faraonowi Chefrenowi<\/li>\n<li><strong>Czas powstania:<\/strong> ok. 2500 p.n.e., IV dynastia, Stare Pa\u0144stwo<\/li>\n<li><strong>Technika:<\/strong> wykuty bezpo\u015brednio w macierzystej skale wapiennej<\/li>\n<li><strong>Wymiary:<\/strong> d\u0142ugo\u015b\u0107 73 m, wysoko\u015b\u0107 20 m, szeroko\u015b\u0107 twarzy 4 m<\/li>\n<li><strong>Nurt:<\/strong> <a href=\"https:\/\/artworkpost.com\/pl\/movement\/ancient-art\/\">sztuka staro\u017cytnego Egiptu<\/a><\/li>\n<li><strong>Lokalizacja:<\/strong> p\u0142askowy\u017c Giza, Egipt<\/li>\n<\/ul>\n<h2>Co czyni Sfinksa tak wyj\u0105tkowym?<\/h2>\n<p>To nie jest pos\u0105g postawiony na miejscu. To ska\u0142a, z kt\u00f3rej usuni\u0119to wszystko, co nie by\u0142o Sfinksem.<\/p>\n<p>Robotnicy wyci\u0119li wok\u00f3\u0142 niego podkowiasty r\u00f3w, zostawiaj\u0105c bry\u0142\u0119 w \u015brodku. <strong>Bloki wydobyte przy tej okazji posz\u0142y na budow\u0119 \u015awi\u0105tyni Sfinksa stoj\u0105cej tu\u017c obok<\/strong> \u2014 to samo wapno, ta sama operacja. Rze\u017aba i budynek powsta\u0142y jednym ci\u0119ciem.<\/p>\n<p>Pozostaje najwi\u0119ksz\u0105 monolityczn\u0105 rze\u017ab\u0105 staro\u017cytno\u015bci, kt\u00f3ra si\u0119 zachowa\u0142a.<\/p>\n<p>Warto te\u017c zauwa\u017cy\u0107, na czym polega\u0142 przekaz. Ludzka g\u0142owa na lwim ciele \u0142\u0105czy\u0142a rozum w\u0142adcy z si\u0142\u0105 drapie\u017cnika. Sfinks patrzy dok\u0142adnie na wsch\u00f3d i jest ustawiony w osi kompleksu Chefrena \u2014 nie jest samodzielnym pomnikiem, tylko elementem wi\u0119kszego uk\u0142adu grobowego.<\/p>\n<h2>Broda, kt\u00f3ra jest w Londynie<\/h2>\n<p>To detal, o kt\u00f3rym rzadko si\u0119 pisze, a jest zaskakuj\u0105cy.<\/p>\n<p>Sfinks mia\u0142 <strong>ceremonialn\u0105, zaplatan\u0105 brod\u0119 faraona<\/strong> \u2014 element stroju w\u0142adcy, nie ow\u0142osienie. Odpad\u0142a w nieznanym momencie, prawdopodobnie ju\u017c w staro\u017cytno\u015bci.<\/p>\n<p>Jej fragmenty odnalaz\u0142 w 1817 roku Giovanni Battista Caviglia podczas odkopywania pos\u0105gu. <strong>Najwi\u0119kszy kawa\u0142ek trafi\u0142 do British Museum w Londynie<\/strong>, gdzie jest do dzi\u015b. Mniejszy fragment pozosta\u0142 w Egipcie.<\/p>\n<p>Egipt wielokrotnie domaga\u0142 si\u0119 zwrotu. Sprawa pozostaje otwarta, cho\u0107 nie budzi takich emocji jak marmury Elgina.<\/p>\n<p>Co ciekawe, badacze spieraj\u0105 si\u0119, czy broda by\u0142a cz\u0119\u015bci\u0105 pierwotnej rze\u017aby, czy dodano j\u0105 dopiero w Nowym Pa\u0144stwie, ponad tysi\u0105c lat p\u00f3\u017aniej.<\/p>\n<h2>Pogrzebany przez tysi\u0105clecia<\/h2>\n<p>Przez wi\u0119kszo\u015b\u0107 swojej historii Sfinks by\u0142 niewidoczny.<\/p>\n<p>Piasek zasypywa\u0142 go po szyj\u0119 wielokrotnie. Wiemy o co najmniej trzech wielkich akcjach odkopywania: za Totmesa IV oko\u0142o 1400 roku p.n.e., w czasach rzymskich i ponownie w XIX wieku.<\/p>\n<p><strong>Pierwsza z nich zostawi\u0142a dokument.<\/strong> Mi\u0119dzy \u0142apami Sfinksa stoi granitowa Stela Snu, wystawiona przez Totmesa IV. G\u0142osi, \u017ce m\u0142ody ksi\u0105\u017c\u0119 zasn\u0105\u0142 w cieniu pos\u0105gu, a Sfinks ukaza\u0142 mu si\u0119 we \u015bnie, prosz\u0105c o odkopanie i obiecuj\u0105c w zamian tron Egiptu. Totmes kaza\u0142 usun\u0105\u0107 piasek i zosta\u0142 faraonem.<\/p>\n<p>Historycy traktuj\u0105 to jako propagand\u0119 uzasadniaj\u0105c\u0105 przej\u0119cie w\u0142adzy przez ksi\u0119cia, kt\u00f3ry nie by\u0142 pierwszy w kolejce. Ale stela jest prawdziwa i stoi tam nadal.<\/p>\n<p><strong>Pe\u0142ne odkopanie nast\u0105pi\u0142o dopiero w latach 1925\u20131936<\/strong>, pod kierunkiem \u00c9mile&#8217;a Baraize&#8217;a. Dopiero wtedy ludzie zobaczyli ca\u0142e lwie cia\u0142o po raz pierwszy od tysi\u0105cleci.<\/p>\n<p>Gdy Napoleon przyby\u0142 w 1798 roku, widzia\u0142 g\u0142ow\u0119 i g\u00f3rn\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 grzbietu. Reszta by\u0142a pod piaskiem.<\/p>\n<h2>Na co zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119<\/h2>\n<p><strong>\u015alady po brodzie i nosie.<\/strong> Na twarzy wida\u0107 p\u0142askie miejsca po odbitych elementach. Nos by\u0142 odkuty d\u0142utem \u2014 wida\u0107 dwa punkty przy\u0142o\u017cenia narz\u0119dzia, po bokach.<\/p>\n<p><strong>Kolory.<\/strong> Na cz\u0119\u015bciach twarzy chronionych przed wiatrem zachowa\u0142y si\u0119 \u015blady czerwonego pigmentu. Sfinks by\u0142 pomalowany: twarz na czerwono, chusta prawdopodobnie w niebiesko-\u017c\u00f3\u0142te pasy.<\/p>\n<p><strong>Warstwy ska\u0142y.<\/strong> Korpus zbudowany jest z trzech warstw wapienia o r\u00f3\u017cnej twardo\u015bci. \u015arodkowa, najmi\u0119ksza, erodowa\u0142a najszybciej \u2014 dlatego cia\u0142o wygl\u0105da na pofalowane i pokryte poziomymi bruzdami.<\/p>\n<p><strong>Stela Snu.<\/strong> Granitowa p\u0142yta mi\u0119dzy \u0142apami. Z tarasu widokowego jest widoczna, cho\u0107 nieczytelna.<\/p>\n<p><strong>Ogon.<\/strong> Owini\u0119ty wok\u00f3\u0142 prawej tylnej \u0142apy. \u0141atwo go przeoczy\u0107, a jest kompletny.<\/p>\n<p><strong>Tunele.<\/strong> W ciele Sfinksa s\u0105 trzy przej\u015bcia \u2014 jedno za g\u0142ow\u0105, jedno w ogonie, jedno w boku. Wszystkie zbadano; \u017caden nigdzie nie prowadzi. Najprawdopodobniej to dzie\u0142o poszukiwaczy skarb\u00f3w.<\/p>\n<h2>Sp\u00f3r o wiek<\/h2>\n<p>Warto wiedzie\u0107, \u017ce datowanie bywa kwestionowane.<\/p>\n<p>Standardowa chronologia przypisuje Sfinksa Chefrenowi, oko\u0142o 2500 p.n.e. Przemawia za tym po\u0142o\u017cenie w kompleksie grobowym tego w\u0142adcy, technika obr\u00f3bki i kontekst archeologiczny.<\/p>\n<p>W latach dziewi\u0119\u0107dziesi\u0105tych geolog Robert Schoch zaproponowa\u0142, \u017ce pionowe bruzdy na \u015bcianach rowu wok\u00f3\u0142 Sfinksa powsta\u0142y od deszczu, a nie od wiatru \u2014 co przesuwa\u0142oby dat\u0119 na okres sprzed 5000 p.n.e., gdy w tym regionie pada\u0142o.<\/p>\n<p><strong>Egiptolodzy t\u0119 hipotez\u0119 odrzucaj\u0105<\/strong>, wskazuj\u0105c, \u017ce erozj\u0119 t\u0142umaczy sk\u0142ad ska\u0142y i wilgo\u0107, a przesuni\u0119cie daty wymaga\u0142oby istnienia zaawansowanej cywilizacji, po kt\u00f3rej nie ma \u017cadnych innych \u015blad\u00f3w.<\/p>\n<p>Sp\u00f3r jest wart znajomo\u015bci, bo wraca w popularnych publikacjach \u2014 zwykle bez informacji, \u017ce nauka go rozstrzygn\u0119\u0142a.<\/p>\n<h2>Konserwacja, kt\u00f3ra zaszkodzi\u0142a<\/h2>\n<p>Sfinks jest dzi\u015b w gorszym stanie ni\u017c sto lat temu, po cz\u0119\u015bci przez pr\u00f3by jego ratowania.<\/p>\n<p>W latach osiemdziesi\u0105tych XX wieku pr\u00f3bowano wzmocni\u0107 korpus, obk\u0142adaj\u0105c go nowymi blokami wapiennymi i wype\u0142niaj\u0105c ubytki cementem. <strong>Cement okaza\u0142 si\u0119 szkodliwy<\/strong> \u2014 twardszy od oryginalnej ska\u0142y, zatrzymywa\u0142 wilgo\u0107 i s\u00f3l, przyspieszaj\u0105c rozk\u0142ad tego, co mia\u0142 chroni\u0107.<\/p>\n<p>W 1988 roku odpad\u0142 fragment barku, wa\u017c\u0105cy kilkaset kilogram\u00f3w. To zmusi\u0142o do zmiany podej\u015bcia.<\/p>\n<p>P\u00f3\u017aniejsze prace, prowadzone od lat dziewi\u0119\u0107dziesi\u0105tych, polega\u0142y na usuni\u0119ciu cementu i zast\u0105pieniu go zapraw\u0105 wapienn\u0105 o w\u0142a\u015bciwo\u015bciach zbli\u017conych do orygina\u0142u.<\/p>\n<h2>Dziedzictwo i wp\u0142yw<\/h2>\n<p>Motyw sfinksa rozszed\u0142 si\u0119 po ca\u0142ym basenie Morza \u015ar\u00f3dziemnego. Grecy przekszta\u0142cili go w skrzydlat\u0105 istot\u0119 o kobiecej twarzy, zadaj\u0105c\u0105 zagadki \u2014 posta\u0107 z mitu o Edypie. To grecka wersja, nie egipska: <strong>egipski Sfinks jest m\u0119ski i nie zadaje pyta\u0144.<\/strong><\/p>\n<p>Rzymianie stawiali sfinksy w ogrodach, renesans i barok wprowadzi\u0142y je do ikonografii hermetycznej, a XIX-wieczna egiptomania roznios\u0142a motyw po europejskiej architekturze.<\/p>\n<p>Kompleks w Gizie znajduje si\u0119 na li\u015bcie UNESCO od 1979 roku.<\/p>\n<h2>Gdzie zobaczy\u0107<\/h2>\n<p>Sfinks stoi na p\u0142askowy\u017cu Giza, oko\u0142o pi\u0119tnastu kilometr\u00f3w od centrum Kairu.<\/p>\n<ul>\n<li><strong>Do samego Sfinksa nie mo\u017cna podej\u015b\u0107.<\/strong> Zwiedzanie odbywa si\u0119 z tarasu widokowego i z podej\u015bcia od strony \u015awi\u0105tyni Doliny. To najcz\u0119stsze rozczarowanie odwiedzaj\u0105cych.<\/li>\n<li>Przyjd\u017a na otwarcie. T\u0142umy i upa\u0142 narastaj\u0105 gwa\u0142townie, a cienia nie ma.<\/li>\n<li>Bilety na p\u0142askowy\u017c i osobno na wej\u015bcie do piramid kupuj online. Ceny i godziny sprawd\u017a przed wyjazdem.<\/li>\n<li><strong>Najlepsze uj\u0119cie jest od strony \u015awi\u0105tyni Doliny<\/strong>, sk\u0105d Sfinks widoczny jest z profilu, na tle piramidy Chefrena.<\/li>\n<li>Naganiacze i sprzedawcy przeja\u017cd\u017cek na wielb\u0142\u0105dach s\u0105 natarczywi. Ustalaj cen\u0119 przed, nie po.<\/li>\n<li>Wieczorne pokazy \u015bwiat\u0142a i d\u017awi\u0119ku odbywaj\u0105 si\u0119 regularnie \u2014 to zupe\u0142nie inne do\u015bwiadczenie ni\u017c wizyta dzienna.<\/li>\n<\/ul>\n<p>Warto po\u0142\u0105czy\u0107 wizyt\u0119 z <strong>Wielkim Muzeum Egipskim<\/strong> otwartym w pobli\u017cu p\u0142askowy\u017cu, kt\u00f3re przej\u0119\u0142o zbiory dawnego muzeum na placu Tahrir.<\/p>\n<h2>Najcz\u0119\u015bciej zadawane pytania<\/h2>\n<h3>Kto odbi\u0142 Sfinksowi nos?<\/h3>\n<p>Wed\u0142ug kroniki al-Makriziego z XV wieku zrobi\u0142 to w 1378 roku sufi Muhammad Sa&#8217;im al-Dahr, oburzony tym, \u017ce ch\u0142opi sk\u0142adali pos\u0105gowi ofiary. Napoleon nie mia\u0142 z tym nic wsp\u00f3lnego \u2014 rysunki sprzed jego przybycia pokazuj\u0105 Sfinksa ju\u017c bez nosa.<\/p>\n<h3>Gdzie jest broda Sfinksa?<\/h3>\n<p>Najwi\u0119kszy zachowany fragment znajduje si\u0119 w British Museum w Londynie, dok\u0105d trafi\u0142 po odkryciu przez Cavigliego w 1817 roku. Mniejszy kawa\u0142ek pozosta\u0142 w Egipcie, kt\u00f3ry domaga si\u0119 zwrotu ca\u0142o\u015bci.<\/p>\n<h3>Ile lat ma Sfinks?<\/h3>\n<p>Oko\u0142o czterech i p\u00f3\u0142 tysi\u0105ca. Standardowe datowanie wskazuje na czasy Chefrena, oko\u0142o 2500 p.n.e. Alternatywne hipotezy przesuwaj\u0105ce t\u0119 dat\u0119 o tysi\u0105ce lat nie s\u0105 przyjmowane przez egiptologi\u0119.<\/p>\n<h3>Czy pod Sfinksem s\u0105 ukryte komnaty?<\/h3>\n<p>Badania sejsmiczne i georadarowe nie wykaza\u0142y \u017cadnych znacz\u0105cych pustek. Trzy tunele w samym korpusie zbadano \u2014 nigdzie nie prowadz\u0105 i prawdopodobnie wykopali je poszukiwacze skarb\u00f3w.<\/p>\n<h3>Czy Sfinks by\u0142 kolorowy?<\/h3>\n<p>Tak. Na os\u0142oni\u0119tych fragmentach twarzy zachowa\u0142y si\u0119 \u015blady czerwonego pigmentu, a na chu\u015bcie resztki b\u0142\u0119kitu i \u017c\u00f3\u0142ci. Pierwotnie pos\u0105g by\u0142 w pe\u0142ni pomalowany.<\/p>\n<h3>Dlaczego cia\u0142o wygl\u0105da na zniszczone bardziej ni\u017c g\u0142owa?<\/h3>\n<p>Bo zbudowane jest z mi\u0119kszej warstwy wapienia. G\u0142owa wykuta jest w twardszej skale, a dodatkowo przez tysi\u0105clecia chroni\u0142 j\u0105 piasek \u2014 paradoksalnie to zasypanie uratowa\u0142o korpus przed jeszcze gorszym losem.<\/p>\n<p>Je\u015bli Sfinks Ci\u0119 zainteresowa\u0142, poznaj tak\u017ce <a href=\"https:\/\/artworkpost.com\/pl\/piramida-cheopsa\/\">Piramid\u0119 Cheopsa<\/a> stoj\u0105c\u0105 kilkaset metr\u00f3w dalej \u2014 drug\u0105 wielk\u0105 konstrukcj\u0119 tego samego p\u0142askowy\u017cu, powsta\u0142\u0105 pokolenie wcze\u015bniej.<\/p>\n<p class=\"image-attribution\" style=\"font-size:0.85em;color:#666;\"><em>Zdj\u0119cie: Wielki Sfinks z Gizy (ok. 2500 p.n.e.). Licencja: Public Domain. \u0179r\u00f3d\u0142o: <a href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Sphinx_with_the_third_pyramid.jpg\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Wikimedia Commons<\/a>.<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Znamy nazwisko cz\u0142owieka, kt\u00f3ry odbi\u0142 Sfinksowi nos. Nie by\u0142 to Napoleon \u2014 ten mit powsta\u0142 kilkaset lat p\u00f3\u017aniej. W kronice z XV wieku egipski historyk al-Makrizi zapisa\u0142, \u017ce w 1378 roku sufi imieniem Muhammad Sa&#8217;im al-Dahr zniszczy\u0142 twarz pos\u0105gu, oburzony tym, \u017ce okoliczni ch\u0142opi sk\u0142adaj\u0105 mu ofiary. Wed\u0142ug relacji zosta\u0142 za to stracony. Najwa\u017cniejsze fakty&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":696,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_kad_post_transparent":"","_kad_post_title":"","_kad_post_layout":"","_kad_post_sidebar_id":"","_kad_post_content_style":"","_kad_post_vertical_padding":"","_kad_post_feature":"","_kad_post_feature_position":"","_kad_post_header":false,"_kad_post_footer":false,"_kad_post_classname":"","footnotes":""},"categories":[1594],"tags":[1963,3284,3281,3853,3283,3286,3280,3282,1679,3285,3279],"artist":[1676],"movement":[1677],"museum":[3278],"class_list":["post-698","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-rzezba","tag-ancient-art","tag-faraon-chefren","tag-giza","tag-historia-sztuki","tag-monumentalna-rzezba","tag-nekropolia-memficka","tag-rzezba-egipska","tag-starozytny-egipt","tag-sztuka-starozytna","tag-unesco","tag-wielki-sfinks-z-gizy","artist-unknown","movement-ancient-art","museum-giza-egypt"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v28.6 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Wielki Sfinks z Gizy \u2013 historia, symbolika i tajemnice<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Wielki Sfinks z Gizy to najstarsza monumentalna rze\u017aba Egiptu. Odkryj jego histori\u0119, symbolik\u0119 i praktyczne wskaz\u00f3wki dla zwiedzaj\u0105cych.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/artworkpost.com\/pl\/wielki-sfinks-z-gizy\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Wielki Sfinks z Gizy \u2013 historia, symbolika i tajemnice\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Wielki Sfinks z Gizy to najstarsza monumentalna rze\u017aba Egiptu. Odkryj jego histori\u0119, symbolik\u0119 i praktyczne wskaz\u00f3wki dla zwiedzaj\u0105cych.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/artworkpost.com\/pl\/wielki-sfinks-z-gizy\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"ArtworkPost.com\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2026-07-11T05:18:41+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2026-09-16T19:01:14+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/artworkpost.com\/wp-content\/uploads\/2026\/07\/3840px-Sphinx_with_the_third_pyramid.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"2000\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"1241\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Dominik Szobak\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Dominik Szobak\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"6 minut\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/artworkpost.com\\\/pl\\\/wielki-sfinks-z-gizy\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/artworkpost.com\\\/pl\\\/wielki-sfinks-z-gizy\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"Dominik Szobak\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/artworkpost.com\\\/pl\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/cf4721735d50e57ff6d420aa01cdb37f\"},\"headline\":\"Wielki Sfinks z Gizy\",\"datePublished\":\"2026-07-11T05:18:41+00:00\",\"dateModified\":\"2026-09-16T19:01:14+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/artworkpost.com\\\/pl\\\/wielki-sfinks-z-gizy\\\/\"},\"wordCount\":1466,\"commentCount\":0,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/artworkpost.com\\\/pl\\\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/artworkpost.com\\\/pl\\\/wielki-sfinks-z-gizy\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/artworkpost.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/07\\\/3840px-Sphinx_with_the_third_pyramid.jpg\",\"keywords\":[\"Ancient Art\",\"Faraon Chefren\",\"Giza\",\"Historia sztuki\",\"Monumentalna rze\u017aba\",\"Nekropolia memficka\",\"Rze\u017aba egipska\",\"Staro\u017cytny Egipt\",\"Sztuka staro\u017cytna\",\"UNESCO\",\"Wielki Sfinks z Gizy\"],\"articleSection\":[\"Rze\u017aba\"],\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/artworkpost.com\\\/pl\\\/wielki-sfinks-z-gizy\\\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/artworkpost.com\\\/pl\\\/wielki-sfinks-z-gizy\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/artworkpost.com\\\/pl\\\/wielki-sfinks-z-gizy\\\/\",\"name\":\"Wielki Sfinks z Gizy \u2013 historia, symbolika i tajemnice\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/artworkpost.com\\\/pl\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/artworkpost.com\\\/pl\\\/wielki-sfinks-z-gizy\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/artworkpost.com\\\/pl\\\/wielki-sfinks-z-gizy\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/artworkpost.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/07\\\/3840px-Sphinx_with_the_third_pyramid.jpg\",\"datePublished\":\"2026-07-11T05:18:41+00:00\",\"dateModified\":\"2026-09-16T19:01:14+00:00\",\"description\":\"Wielki Sfinks z Gizy to najstarsza monumentalna rze\u017aba Egiptu. Odkryj jego histori\u0119, symbolik\u0119 i praktyczne wskaz\u00f3wki dla zwiedzaj\u0105cych.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/artworkpost.com\\\/pl\\\/wielki-sfinks-z-gizy\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/artworkpost.com\\\/pl\\\/wielki-sfinks-z-gizy\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/artworkpost.com\\\/pl\\\/wielki-sfinks-z-gizy\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/artworkpost.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/07\\\/3840px-Sphinx_with_the_third_pyramid.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/artworkpost.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/07\\\/3840px-Sphinx_with_the_third_pyramid.jpg\",\"width\":2000,\"height\":1241,\"caption\":\"Great Sphinx of Giza by Unknown, 2500 BC\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/artworkpost.com\\\/pl\\\/wielki-sfinks-z-gizy\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/artworkpost.com\\\/pl\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Wielki Sfinks z Gizy\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/artworkpost.com\\\/pl\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/artworkpost.com\\\/pl\\\/\",\"name\":\"ArtworkPost\",\"description\":\"\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/artworkpost.com\\\/pl\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/artworkpost.com\\\/pl\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/artworkpost.com\\\/pl\\\/#organization\",\"name\":\"ArtworkPost\",\"url\":\"https:\\\/\\\/artworkpost.com\\\/pl\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/artworkpost.com\\\/pl\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/artworkpost.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/07\\\/artworkpost-logo@2x-1.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/artworkpost.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/07\\\/artworkpost-logo@2x-1.png\",\"width\":1969,\"height\":240,\"caption\":\"ArtworkPost\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/artworkpost.com\\\/pl\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"}},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/artworkpost.com\\\/pl\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/cf4721735d50e57ff6d420aa01cdb37f\",\"name\":\"Dominik Szobak\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/feb47c4b842fc4af3eddca38e0c4207193c815672cdef9dcb71cb417434bfb95?s=96&d=mm&r=g\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/feb47c4b842fc4af3eddca38e0c4207193c815672cdef9dcb71cb417434bfb95?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/feb47c4b842fc4af3eddca38e0c4207193c815672cdef9dcb71cb417434bfb95?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Dominik Szobak\"},\"description\":\"Dominik Szobak is the founder and writer behind ArtworkPost. He started the site out of a simple conviction: that the world's most famous artworks are far more fascinating once you know the stories behind them. He digs into the history, symbolism, and small details that most people walk right past, and enjoys making art history approachable for anyone curious enough to look closer.\",\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/artworkpost.com\"],\"url\":\"https:\\\/\\\/artworkpost.com\\\/pl\\\/author\\\/dominik-szobak\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Wielki Sfinks z Gizy \u2013 historia, symbolika i tajemnice","description":"Wielki Sfinks z Gizy to najstarsza monumentalna rze\u017aba Egiptu. Odkryj jego histori\u0119, symbolik\u0119 i praktyczne wskaz\u00f3wki dla zwiedzaj\u0105cych.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/artworkpost.com\/pl\/wielki-sfinks-z-gizy\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Wielki Sfinks z Gizy \u2013 historia, symbolika i tajemnice","og_description":"Wielki Sfinks z Gizy to najstarsza monumentalna rze\u017aba Egiptu. Odkryj jego histori\u0119, symbolik\u0119 i praktyczne wskaz\u00f3wki dla zwiedzaj\u0105cych.","og_url":"https:\/\/artworkpost.com\/pl\/wielki-sfinks-z-gizy\/","og_site_name":"ArtworkPost.com","article_published_time":"2026-07-11T05:18:41+00:00","article_modified_time":"2026-09-16T19:01:14+00:00","og_image":[{"width":2000,"height":1241,"url":"https:\/\/artworkpost.com\/wp-content\/uploads\/2026\/07\/3840px-Sphinx_with_the_third_pyramid.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Dominik Szobak","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":"Dominik Szobak","Szacowany czas czytania":"6 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/artworkpost.com\/pl\/wielki-sfinks-z-gizy\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/artworkpost.com\/pl\/wielki-sfinks-z-gizy\/"},"author":{"name":"Dominik Szobak","@id":"https:\/\/artworkpost.com\/pl\/#\/schema\/person\/cf4721735d50e57ff6d420aa01cdb37f"},"headline":"Wielki Sfinks z Gizy","datePublished":"2026-07-11T05:18:41+00:00","dateModified":"2026-09-16T19:01:14+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/artworkpost.com\/pl\/wielki-sfinks-z-gizy\/"},"wordCount":1466,"commentCount":0,"publisher":{"@id":"https:\/\/artworkpost.com\/pl\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/artworkpost.com\/pl\/wielki-sfinks-z-gizy\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/artworkpost.com\/wp-content\/uploads\/2026\/07\/3840px-Sphinx_with_the_third_pyramid.jpg","keywords":["Ancient Art","Faraon Chefren","Giza","Historia sztuki","Monumentalna rze\u017aba","Nekropolia memficka","Rze\u017aba egipska","Staro\u017cytny Egipt","Sztuka staro\u017cytna","UNESCO","Wielki Sfinks z Gizy"],"articleSection":["Rze\u017aba"],"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/artworkpost.com\/pl\/wielki-sfinks-z-gizy\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/artworkpost.com\/pl\/wielki-sfinks-z-gizy\/","url":"https:\/\/artworkpost.com\/pl\/wielki-sfinks-z-gizy\/","name":"Wielki Sfinks z Gizy \u2013 historia, symbolika i tajemnice","isPartOf":{"@id":"https:\/\/artworkpost.com\/pl\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/artworkpost.com\/pl\/wielki-sfinks-z-gizy\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/artworkpost.com\/pl\/wielki-sfinks-z-gizy\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/artworkpost.com\/wp-content\/uploads\/2026\/07\/3840px-Sphinx_with_the_third_pyramid.jpg","datePublished":"2026-07-11T05:18:41+00:00","dateModified":"2026-09-16T19:01:14+00:00","description":"Wielki Sfinks z Gizy to najstarsza monumentalna rze\u017aba Egiptu. Odkryj jego histori\u0119, symbolik\u0119 i praktyczne wskaz\u00f3wki dla zwiedzaj\u0105cych.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/artworkpost.com\/pl\/wielki-sfinks-z-gizy\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/artworkpost.com\/pl\/wielki-sfinks-z-gizy\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/artworkpost.com\/pl\/wielki-sfinks-z-gizy\/#primaryimage","url":"https:\/\/artworkpost.com\/wp-content\/uploads\/2026\/07\/3840px-Sphinx_with_the_third_pyramid.jpg","contentUrl":"https:\/\/artworkpost.com\/wp-content\/uploads\/2026\/07\/3840px-Sphinx_with_the_third_pyramid.jpg","width":2000,"height":1241,"caption":"Great Sphinx of Giza by Unknown, 2500 BC"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/artworkpost.com\/pl\/wielki-sfinks-z-gizy\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/artworkpost.com\/pl\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Wielki Sfinks z Gizy"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/artworkpost.com\/pl\/#website","url":"https:\/\/artworkpost.com\/pl\/","name":"ArtworkPost","description":"","publisher":{"@id":"https:\/\/artworkpost.com\/pl\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/artworkpost.com\/pl\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/artworkpost.com\/pl\/#organization","name":"ArtworkPost","url":"https:\/\/artworkpost.com\/pl\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/artworkpost.com\/pl\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/artworkpost.com\/wp-content\/uploads\/2026\/07\/artworkpost-logo@2x-1.png","contentUrl":"https:\/\/artworkpost.com\/wp-content\/uploads\/2026\/07\/artworkpost-logo@2x-1.png","width":1969,"height":240,"caption":"ArtworkPost"},"image":{"@id":"https:\/\/artworkpost.com\/pl\/#\/schema\/logo\/image\/"}},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/artworkpost.com\/pl\/#\/schema\/person\/cf4721735d50e57ff6d420aa01cdb37f","name":"Dominik Szobak","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/feb47c4b842fc4af3eddca38e0c4207193c815672cdef9dcb71cb417434bfb95?s=96&d=mm&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/feb47c4b842fc4af3eddca38e0c4207193c815672cdef9dcb71cb417434bfb95?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/feb47c4b842fc4af3eddca38e0c4207193c815672cdef9dcb71cb417434bfb95?s=96&d=mm&r=g","caption":"Dominik Szobak"},"description":"Dominik Szobak is the founder and writer behind ArtworkPost. He started the site out of a simple conviction: that the world's most famous artworks are far more fascinating once you know the stories behind them. He digs into the history, symbolism, and small details that most people walk right past, and enjoys making art history approachable for anyone curious enough to look closer.","sameAs":["https:\/\/artworkpost.com"],"url":"https:\/\/artworkpost.com\/pl\/author\/dominik-szobak\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/artworkpost.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/698","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/artworkpost.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/artworkpost.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/artworkpost.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/artworkpost.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=698"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/artworkpost.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/698\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2004,"href":"https:\/\/artworkpost.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/698\/revisions\/2004"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/artworkpost.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/696"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/artworkpost.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=698"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/artworkpost.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=698"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/artworkpost.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=698"},{"taxonomy":"artist","embeddable":true,"href":"https:\/\/artworkpost.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/artist?post=698"},{"taxonomy":"movement","embeddable":true,"href":"https:\/\/artworkpost.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/movement?post=698"},{"taxonomy":"museum","embeddable":true,"href":"https:\/\/artworkpost.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/museum?post=698"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}