Romantyzm

  • Deszcz, para, szybkość

    Na tym obrazie biegnie zając i większość widzów go nie zauważa. Znajduje się na torach, przed lokomotywą, po prawej stronie — ciemna kreska na ciemnym tle. Według relacji malarza George’a Lesliego, który jako chłopiec obserwował Turnera nanoszącego poprawki przed wystawą, to właśnie zwierzę, nie maszyna, miało przedstawiać szybkość. Najważniejsze fakty Artysta: J. M. W. Turner…

  • Ostatnia droga Temeraire’a

    Ten okręt nie mógł tak wyglądać. Zanim Temeraire wyruszył w ostatnią drogę, marynarka zdjęła z niego wszystko, co dało się odzyskać: maszty, reje, olinowanie, działa, kotwice, okucia. Holowano pusty kadłub — zachował się rysunek wykonany na miejscu przez Williama Beatsona, brata szkutnika, który to potwierdza. Turner domalował maszty. I odwrócił geografię: okręt płynął w górę…

  • Maja ubrana

    Wielu badaczy uważa, że to lepszy obraz z tej pary. Goya namalował go kilka lat po akcie i widać to w każdym pociągnięciu pędzla — farba kładziona jest szybciej, szerzej, z większą swobodą. Akt jest gładki i wypracowany; ubrana maja jest malowana brawurowo. Jeśli patrzysz tylko na to, co przedstawia, mijasz połowę. Najważniejsze fakty Artysta:…

  • Naga maja

    Ten obraz nie jest pierwszym aktem, w którym kobieta patrzy na widza — Tycjan zrobił to dwieście pięćdziesiąt lat wcześniej. Przełom polega na czymś innym. To pierwszy znany w sztuce zachodniej akt pokazujący owłosienie łonowe, bez mitologicznej wymówki i bez jakiegokolwiek gestu skromności. Dla inkwizycji to wystarczyło. Najważniejsze fakty Artysta: Francisco Goya (1746–1828) Tytuł hiszpański:…

  • Szarża mameluków

    Znaczna część tego, co widzisz na tym płótnie, nie została namalowana przez Goyę. Podczas ewakuacji zbiorów Prado w czasie hiszpańskiej wojny domowej obraz został poważnie uszkodzony — ucierpiał znacznie bardziej niż jego bliźniak, „Trzeci maja”. Duże fragmenty trzeba było odtworzyć. To jeden z powodów, dla których „Szarża” uchodzi za słabszy z tej pary. Najważniejsze fakty…

  • Rozstrzelanie powstańców madryckich

    Przez pierwsze czterdzieści lat nikt tego obrazu nie oglądał. Po namalowaniu w 1814 roku trafił do magazynu i pozostał tam do 1872, gdy po raz pierwszy odnotowano go w katalogu Prado. Powód był prosty: Ferdynand VII, który zapłacił za dzieło, nie chciał wisieć obok przypomnienia, że władzę odzyskał dzięki ludziom, których potem prześladował. Najważniejsze fakty…

  • Saturn pożerający własne dzieci

    Ten obraz nie wygląda tak, jak go namalował Goya. Przed przeniesieniem malowidła ze ściany na płótno w 1874 roku sfotografował je Jean Laurent — i to zdjęcie pokazuje coś innego. Fresk był szerszy, a po prawej stronie znajdowały się elementy, których dziś nie ma. Konserwator usunął je przy transferze. Widzimy wersję okrojoną i poprawioną. Najważniejsze…